Text Box: درنا ها از قديمي ترين گونه هاي پرندگان مي باشد. درنای سیبری سومین گونه نایاب، بعد از درناهای فرياد كش وتاج قرمز است كه طبق قوانين CITES به عنوان گونه اي در معرض خطر طبقه بندي شده است. اين پرنده زيبا داراي 5/1 متر قد، نوك وپاهاي قرمز،‌سر سفيد و نقاب قرمز رنگي است كه از ناحيه بالاي چشم تا نوك را مي پوشاند. در ارتفاع بالا و به صورت v شكل يا بصورت يك خط ممتد پرواز ومهاجرت مي نمايد. پرواز آن به صورت بال زدن آهسته است و گردن و پاها نيز در يك امتداد قرار مي گيرد. زمينهاي كشت شده و تالابي وهمچنين درياچه هاي داراي پوشش خوب گياهي و مناطق وسيع كم عمق آب شيرين با میدان دید خوب از زيستگاههاي مناسب اين پرنده محسوب مي شود. آشیانه سازی را عمدتاًدر لجن زار، باتلاق و دیگر انواع تالابهاانجام مي دهند. درناهاي سيبري در مناطق باز و مرتفع خشك و تالابي، معمولاً از ريشه هاي گياهي وغده ها، قورباغه ها، حلزونها ،كرمها، دانه ها و ميوه هاي كوچك تغذيه مي كنند. درناي سيبري داراي يكي از زيباترين صداها در بين سايرگونه هاي ديگر اين پرنده مي باشد. صداهاي بلند و فلوت مانند آنها به طور متناوب براي ارتباط برقرار كردن با ساير اعضاء گروه بكار مي رود. ماده ها در ظاهر شبيه به نرها مي باشند.درناها پرندگاني تك همسري هستند و تا پايان عمر با يك نر يا ماده زندگي مي كنند.درناي سيبري معمولا دو عدد تخم ميگذارد و معمولاً تنها يك جوجه بزرگ شده، و به مرحله پر و بال در آوردن مي رسد. تخمها معمولاً از اواخر مي تا اواسط ژوئن گذاشته مي شوند، حداكثر تخم گذاري در هفته اول ژوئن است. دوره خوابيدن روي تخم 29 روز است و جوجه ها در 75_70 روزگي پرو بال در مي آورند و آماده پرواز مي شوند. درناي سيبري داراي رقص مشترك بسيار زيبا و تماشايي مي باشند. آنها قدري پرواز مي كنند و در هوا بال ميزنند ومنقارهايشان را به طرف آسمان مي گيرند وگردن قويشان به طرف پشتشان بر مي گردد. اين نوعي قدرت نمائي مي باشدكه بين يك جفت پرنده جهت بقا، انجام مي شود. سه جمعيت درناي سيبري وجود دارد.جمعيت شرقي در درياچه پويانگ در جنوب چين زمستان را مي گذرانند ، و جمعيت مركزي (3-1 عدد) كه در پارك ملي كئولادو در شمال غربي هند زمستانگذراني مي كردند، اكنون منقرض شده اند. جمعيت غربي مسيري در حدود 3700 مايل را براي رسيدن به منطقه زمستان گذراني در تالاب فريدونكنار در شمال ايران را طي ميكنند و در طي اين مسير درتالابهاي نارزوم در قزاقستان و ذخيره گاه طبيعي آستراخان روسيه در دهانه رودخانه ولگا استراحت مي كند. آنها معمولا در ماه اكتبر به مناطق زمستانگذراني مي رسند و تا اواخر فوريه يا اوايل مارس در اين مناطق باقي مي مانند.كل جمعيتهاي اين گونه در عرصه هاي جوجه آوري خود در روسيه توليد مثل مي كنند.بمنظور افزايش تعداد اين جمعيت در سال 2003سه جوجه و در سال 2004 دو جوجه درناي سيبري كه در ذخيره گاه زيست كره اكا در روسيه پرورش يافته بودند به ايران منتقل شدند تا به درناهاي وحشي اين جمعيت بپيوندند و با آنها به مناطق توليد مثل خود مهاجرت كنند.نهايتاً طي سالهاي مذكور در هر سال تنها يك جوجه توانست با جمعيت مهاجرت كندكه متاسفانه جوجه مذكور در مسير بازگشت ناپديد گرديدند. ولي با اين وجود تمام تلاشها براي افزايش تعداد اين جمعيت ادامه دارد. تلاشها براي بررسي مسيرهاي دقيق پرواز درناها بخاطر موقعيت جغرافيائي و زيست محيطي اين منطقه با دشواري همراه است. تلاشهاي حفاظتي آغاز شده اند اما موانع زيادي از جمله تخريب زيستگاهها و شكار غيرقانوني نيل به موفقيت را دشوار مي نمايد. حفاظت از پرندگان در طول مسير مهاجرت آنها نيز يك مسئله مهم مي باشد. زمان به سرعت براي اين پرندگان با شكوه مي گذرد و اقدامات حفاظتي نظير يادداشت تفاهم همكاري در خصوص حفاظت از درناي سيبري (MOU) تحت پوشش كنوانسيون حفاظت از گونه هاي مهاجر وحشي (CMS)، پروژه بين المللي حفاظت از درناي سيبري و همچنين فعاليتهاي بنياد بين المللي درنا (ICF) و سازمان حفاظت از محيط زيست جمهوري اسلامي ايران كه به منظور كمك به حفاظت بيشتر و حفظ اين گونه مهم و در معرض خطر انقراض انجام مي گردد به حمايت قوي و موثر همگاني نياز دارد. براي كسب اطلاعات بيشتر در مورد درناي سيبري مي توانيد مقاله زير را مطالعه كنيد: بررسي وضعيت و برنامه عملي حفاظت از درناي سيبري

پروژه حفاظت از درناي سيبري

Siberian Crane Wetland Project UNEP/GEF

درناي سيبري